Hyperventilatie door stress

Ademhalen doe je zonder erover na te denken. Je lichaam doet het automatisch. Wanneer je te snel en te diep inademt (hyperventilatie genoemd), wordt het ademhalingspatroon verstoord. Hierdoor, kan je duizelig of benauwd worden. Je kunt ook het gevoel hebben dat je gaat flauwvallen.

In dit artikel lees je:

  • Wat gebeurt er in het lichaam bij hyperventilatie
  • Oorzaken van hyperventilatie
  • Symptomen van hyperventilatie
  • Behandeling van hyperventilatie
  • Handige tips bij hyperventilatie
hyperventilatie stress

Wat gebeurt er in het lichaam bij hyperventilatie

Bij hyperventilatie, ook wel eens overademen genoemd, inhaleer je dieper en/of sneller dan normaal. Hierdoor daalt het koolstofdioxide (CO2) gehalte in je bloed. Als je normaal ademt dan halen de longen de zuurstof uit de lucht en via het bloed wordt de zuurstof afgegeven aan de organen. Deze organen gebruiken de zuurstof en zetten dit om in koolstofdioxide. Door het sneller en/dieper ademen wordt de balans tussen zuurstof en koolstofdioxide verstoort, waardoor het bloed minder zuur wordt. We noemen dit alkalisch bloed. Het lichaam is erg gevoelig voor een daling van het CO2 gehalte, je zal je dan ook vrij snel niet lekker gaan voelen.

Oorzaken van hyperventilatie

Hyperventilatie kan verschillende oorzaken hebben, bijvoorbeeld:

  • Paniekstoornis
  • Angst
  • Astma en andere longziekten
  • Stress
  • Grote inspanning
  • Shock
  • Grote hoogte

 Symptomen van hyperventilatie

Soms zul je niet altijd doorhebben dat je aan het hyperventileren bent. Enkele symptomen van hyperventilatie zijn:

  • Het gevoel dat je niet voldoende lucht krijgt
  • Een versnelde hartslag
  • Licht gevoel in je hoofd, of duizelig voelen
  • Pijn en beklemmend gevoel rond de borstkas
  • Gapen
  • Een tintelend gevoel in handen en/of voeten

Behandeling van hyperventilatie

Hyperventilatie kan erg vervelend zijn. Soms zijn de klachten zo groot, dat er in eerste instantie aan een probleem met het hart wordt gedacht. De behandeling van hyperventilatie hangt af van de oorzaak. Bij medische oorzaken, zoals astma en andere longziekten, wordt medicatie ingezet.

Als je hyperventileert vanwege psychologische redenen, bijvoorbeeld door stress of angst, dan is het vooral zinvol om op zoek naar te gaan naar de oorzaken van de stress en angst. Je kunt hierbij een onderscheid maken in stress die wordt veroorzaakt door de omgeving en stress die wordt veroorzaakt door jouw persoonlijkheid. Vaak liggen er meerdere oorzaken aan ten grondslag. Lees dus meer over de oorzaken en ga hiermee aan de slag.

Bij hyperventilatie is het ook altijd verstandig om contact op je nemen met jouw huisarts. Als de hyperventilatie ook gepaard gaat met pijn en/of je krijgt deze niet binnen een paar minuten onder controle, zoek dan gelijk medische hulp.

Soms is het nodig om je te laten behandelen voor hyperventilatie. Je kunt dan bij een psycholoog terecht. Dit wordt gedaan wanneer de hyperventilatie vaker terugkomt, of het niet lukt om de oorzaken aan te pakken. Jouw huisarts kan je verwijzen.

Handige tips bij hyperventilatie

Als je aan het hyperventileren bent, of je voelt dat je gaat hyperventileren, kunnen onderstaande tips je al goed helpen. Je kunt het hyperventileren dan stoppen of voorkomen. Let op: met deze tips pak je het symptoom aan en niet de oorzaak.

Je kunt het hyperventileren stoppen door gecontroleerd te gaan ademhalen. Dit zal onnatuurlijk voelen, maar het is nodig om het CO2 niveau weer te normaliseren. Het gecontroleerd ademhalen kan je helpen om weer een normale ademhaling terug te krijgen, als dit lukt dan zullen de klachten over het algemeen weer verdwijnen. De volgende tips kunnen je helpen:

  1. Tuit je lippen. Doe net alsof je kaarsjes op een taart uitblaast en houd deze positie van de lippen vast. Adem dan in door je neus. Vervolgens adem je langzaam (5 à 6 tellen) weer uit door de kleine opening van de lippen. Doe dit rustig, forceer niet en herhaal net zolang tot je je weer beter voelt.
  2. Beperk de luchtcirculatie door via 1 neusgat in-en uitademen. Druk met een vinger een neusgat dicht en haal rustig en gecontroleerd adem door het andere neusgat. Adem niet uit door de mond maar door de neus. Herhaal dit net zolang tot je je weer beter voelt. Je kunt wisselen tussen neusgaten.

Mocht je bij iemand zijn die aan het hyperventileren is, help deze persoon dan met deze tips.

Wat eigenlijk niet echt helpt, is ademen in een (papieren) zak. Veel mensen zullen deze tip kennen. Door in en uit te ademen in een papieren zak zou je de ademhaling weer kunnen normaliseren. Uit recent onderzoek blijkt echter dat dit niet werkt, maar dat positieve effecten komen door het placebo effect (in dit geval doordat er een geruststellend gevoel ontstaat, waardoor paniek en stress minder kan worden).

Meest gelezen

Vraag de dr.

Nieuwsbrief

informatie stress betrouwbaar

Weg met stress, wijzer door informatie op maat 

Betrouwbare informatie over stress, geschikt voor jouw situatie